Onderbeenspalk: Achterspalk + U spalk

>Traumachirurgie >Onderbeenspalk: Achterspalk + U spalkAuteur: A. Oldenhuis, gipsverbandmeester - Laatste update: 28-06-2014
Naar boven

Indicatie

- Fracturen van de enkel en voet
Naar boven

Stand van gewrichten

- Enkel in 90 graden
Naar boven

Materiaal en methode van aanleggen

Deze spalk kan gecombineerd worden met een drukverband voor de enkel, om de eventuele aanwezige extra zwelling sneller te verdrijven.

Materiaal
  • - Tricot Kous
  • - Synthetische watten
  • - Eventueel pre-tape
  • - Natte hydrofiel zwachtel (8 of 10 cm breed)
  • - Ideaal zwachtels
  • - Gips-longuettes: meestal 2x4 lagen; 20 cm breed
  • - Lauw water
  • - Tape of leukoplast
  • - Mitella
Werkwijze
  • 1. Patient informeren en in de juiste houding plaatsen: voor onderarm ziten met arm op gipstafel
  • 2. Gipsspalk in goede vorm knippen
  • 3. Polsteren:
        - Tricot kous
        - Nu arm in juiste positie brengen
        - Synthetische watten, aan de uiteinden van de spalk circa 1 cm extra
        - evt. pre-tape
  • 4. Voorgeknipte spalk heel kort onderdompelen in lauw water
        - Overtollige water enigszins wegknijpen
        - Spalk uitstrekken op harde, vlakke onderlaag
          lagen met vlakke handen in elkaar wrijven
        - Op gepolsterde arm aaleggen en modelleren
        - Opletten op juiste stand
        - Fixeren met natte hydrofiele zwachtel, niet te strak
  • 5. Even wachten tot het gips enigszins is uitehard, dan hydrofiele zwachel verwijderen en alle randen controleren, de ruimte tussen de spalk: nergens circulair gegipst?
  • 6. Spalk fixeren met ideaal zwachtel: met gelijkmatige spanning zwachtelen, maar vooral niet te strak. Eventueel fixeren met tricot zwachtel
  • 7. Tricot kous omslaan om de randen af te werken, bij voldoende lengte (dubbele lengte van de spalk is dan nodig) van de tricot kous kan deze na omslaan de hele spalk bedekken
  • 8. Mitella aanleggen
  • 9. Patient instructies meegeven
Naar boven

Vorm van spalk

  • Achterspalk
  • - Dikte: 2x4 lagen
  • - Breedte: Meestal 20 cm
  • - Lengte: Tenenrand ruim onder knieholte

  • "U"-spalk
  • - Dikte 2x-4 lagen
  • - Breedte: Meestal 15cm
  • - Lengte: Ruim onder de knieholte - onder de voet langs - ruim onder de knieholte
  •  
  • - Houding van de patiënt: tijdens polsteren half zittend met de knie gesteund, tijdens gips aanleggen eventueel op de buik met knie 90 graden gebogen
  •  
  • - Enkel en hiel extra polsteren

  • Achterspalk:
  • a. Richting knie iets uitwaaieren
  • b. Plooien ter hoogte van enkels: inknippen, ruim openvouwen, om en om terugslaan en goed modelleren
  • c. rondom enkels en achillespees goed modelleren

  • "U"-spalk
  • d. frontale rand onder voorvoet plaatsen
  • e. randen niet laten overlappen, eventueel terugslaan om minstens 2 cm ruimte open te laten
  • f. ook de dorsale randen niet overlappen

  • Na eventuel fixeren met natte hydrofiele zwachtel de randen afwerken en
  • g. controleer dat de spalk rond het fibula-kopje niet knelt (n. peroneus)
  • h. ook de tenen niet afknellen

  • - Afwerken met ideaal of tricot zwachtels. Eventueel de tricot kous helemaal over de afgewerkte spalk terugslaan: neme dan voor de polstering een dubbele lengte van de tricot kous