Atlanto-occipitale dislocatie

>Traumachirurgie >Atlanto-occipitale dislocatieAuteur: J. Sprakel, MD - Laatste update: 21-12-2015
Naar boven

Anatomie


Anatomie van craniocervicale overgang
Naar boven

Oorzaak

  • - Ruptuur van ligamenten tussen schedel en bovenste cervicale wervels
  • - Atlanto-occipitale dislocaties zijn meestal niet met het leven verenigbaar
  • - 1% van alle cervicale letsels in acute setting
  • - Vaak hoog-energetisch trauma (q. motorongelukken)
  • - Komt 3x vaker voor bij kinderen en jong volwassenen (meer horizontaal gewrichtsoppervlak, relatief laxiteit van ligamentaire structuren en groot hoofd) 1
  • - Zeldzaam letsel
Naar boven

Lichamelijk onderzoek

  • - Soms asymptomatisch
  • - Erge nekpijn
  • - Spierzwakte
  • - Apneu
  • - Neurogene shock (autonome disregulatie)
  • Neurologische uitvalsverschijnselen:
  • - Lage craniale zenuw disfuncties (n. abducens, n. vagus en n. hypoglossus)
  • - Unilaterale of bilaterale zwakte of zelfs quadriplegie
  • - Hyperreflexie met clonus
  • - Positieve Babinski
  • - Abnormale sfinctertonus
Naar boven

Diagnostiek

  • - CT-CWK
  • - CT-a carotiden (cave: carotis dissectie)
  •  
  • Meting van Harris2
  • - BAI: Basion-Atlantal Interval - Vanaf basion naar posterieure C2 (dens) lijn
             normale range van -4 tot +12mm
  • - BDI: Basion Dental Interval - Vanaf basion tot denstip
             normale range <12mm

Meting van Harris 2
Naar boven

Classificatie

  • Classificatie volgens Traynelis 3
  • Type I: Anterieur
  • Type II: Longitudinaal (distractie)
  • Type III: Posterieur
  • (Type IV: Lateraal rotatoir danwel multidirectioneel)
Naar boven

Conservatieve behandeling

Geen indicatie voor conservatieve behandeling
Naar boven

Operatieve behandeling

Indicaties:
  • - Alle atlanto-occipitale dislocaties


(Na-)behandeling:
  • - Harde nekkraag en spine-board
  • - Consult neurochirurg
  • - Zo snel mogelijk stabiliseren (reponeren) in halo-vest
  • - Schedel (halo) tractie is gecontraïndiceerd (risico op 10% neurologische verslechtering) 4
  • - Veelal is uiteindelijk chirurgische stabilisatie middels occipito-cervicale (C0-C2) artrodese noodzakelijk ter verkrijging van permanente stabiliteit danwel voorkoming van eventueel catastrofale reluxatie
Naar boven

Referenties

1. Bucholz RW, Burkhead WZ. The pathological anatomy of fatal atlanto-occipital dislocations. J Bone Joint Surg Am. 1979;61:248–250.
2. Riascos R, Bonfante E, Cotes C et-al. Imaging of Atlanto-Occipital and Atlantoaxial Traumatic Injuries: What the Radiologist Needs to Know. Radiographics. 2015;35 (7): 2121-2134. doi:10.1148/rg.2015150035
3. Traynelis VC, Marano GD, Dunker RO, Kaufman HH. Traumatic atlanto-occipital dislocation. Case report. J Neurosurg. 1986;65:863–870
4. Theodore N, Aarabi B, Dhall SS, Gelb DE, Hurlbert RJ, Rozzelle CJ, Ryken TC, Walters BC, Hadley MN. The diagnosis and management of traumatic atlanto-occipital dislocation injuries. Neurosurgery. 2013;72 Suppl 2:114–126.
5. Nederlandse Orthopaedische Vereniging Richtlijn acute traumatische wervelletsels opvang, diagnostiek, classificatie en behandeling 2009